Odłączona uważność

Odłączona uważność jest stanem świadomości zdarzeń wewnętrznych (myśli, emocji, doznań z ciała), bez reagowania na nie ciągłą oceną, próbami kontrolowania lub stłumienia ich albo jakimś zachowaniem.

Termin “uważność” w tym przypadku odnosi się szczególnie do świadomości wewnętrznych zdarzeń poznawczych, a mianowicie: myśli, przekonań, wspomnień i przeczuć.

 

Jest to stan świadomości , w którym uwaga może być elastycznie przerzucana z jednej myśli na drugą , bez poczucia „utknięcia” na którejkolwiek z nich.

Termin “odłączona” w tej technice odnosi się do nieangażowania się w rozmyślanie nad zauważonym zdarzeniem wewnętrznym. Oznacza to powstrzymywanie się od jakiegokolwiek rozwijania tej myśli, oceny jej lub wprowadzenia innych prób poradzenia sobie z nią. Zakłada odłączenie się od jakiejkolwiek reakcji na to wewnętrzne zdarzenie. (Wells, 2009).

 

Pacjenci często w trakcie wprowadzania odłączonej uważności w czasie terapii mają trudność ze zrozumieniem na czym polega to działanie i pytają: “jeśli mam się nie pozbywać swojej myśli ani się na niej nie koncentrować to co mam z tym zrobić?” albo “jak zostawić myśl, która przyszła i nic z nią nie robić?“.

 

W takiej sytuacji pomocna może być technika, która polega na zapisaniu na szybie okna myśli-wyzwalacza (negatywnej myśli aut. w przypadku martwienia się i ruminacji lub myśli natrętnej w OCD etc.). Następnie prosimy pacjenta o zogniskowanie wzroku na myśli i sprawdzenie jak widzi świat za szybą. Po czym prosimy pacjenta, żeby spojrzał przez myśl na szybie na świat zewnętrzny.

 

Pomocne pytania jakie możemy wtedy zadać:

Jak teraz widzisz swoją myśl, a jak świat zewnętrzny?

Czy zrobiłeś coś bezpośrednio z tą myślą, żeby stała się mniej wyraźna?

Czy możesz dostrzec świat zewnętrzny pomimo swoich negatywnych myśli?

Co się wtedy dzieje z myślami?”


Jacek Legierski